Class 12 Marathi (Yuvakbharati) – भाग ३: कथा : साहित्यप्रकार-परिचय MCQ
Timed quiz: 15 seconds per question, score at the end. Or solve without the timer: tap an option, right turns green, wrong turns red.
Or scroll down and solve without the timer.
पाठानुसार ‘कथा’ हा शब्द कोणत्या मूळ धातूपासून रूढ झाला आहे?
Chapter 14: कथा : साहित्यप्रकार-परिचय
Show answer
Answer: B. कथ्
‘कथ्’ म्हणजे सांगणे, निवेदन करणे; या धातूपासून ‘कथा’ शब्द रूढ झाला.१८९० मध्ये ह. ना. आपटे यांनी दैनंदिन जीवनावरील कथा प्रकाशित करण्यासाठी कोणते साप्ताहिक सुरू केले?
Chapter 14: कथा : साहित्यप्रकार-परिचय
Show answer
Answer: D. करमणूक
‘करमणूक’ साप्ताहिकातून ह. ना. आपटे यांनी साध्या, हृदयस्पर्शी कथा प्रकाशित केल्या.कथेत ज्या मूळ घटनेवरून कथा उभी राहते, त्या घटनेला काय म्हणतात?
Chapter 14: कथा : साहित्यप्रकार-परिचय
Show answer
Answer: A. कथाबीज
कथेतील मूळ घटनेलाच ‘कथाबीज’ असे म्हणतात.कथाकार एखाद्या व्यक्तीची वृत्ती, कृती, उक्ती, भावना यांच्या चित्रणातून जी शब्दरूप प्रतिमा तयार करतो, तिला काय म्हणतात?
Chapter 14: कथा : साहित्यप्रकार-परिचय
Show answer
Answer: C. पात्र
अशा शब्दरूप प्रतिमेला ‘पात्र’ म्हणतात; ही पात्रे कथाकाराची ‘स्व’ निर्मिती असतात.कथेतील संघर्षामुळे कथा कोणत्या टप्प्यापर्यंत पोहोचते?
Chapter 14: कथा : साहित्यप्रकार-परिचय
Show answer
Answer: C. उत्कर्षबिंदू (क्लायमॅक्स)
चांगल्या-वाईटाच्या संघर्षातून नाट्यमयता येते आणि कथा उत्कर्षबिंदूपर्यंत पोहोचते.पाठानुसार कथेचे सर्वसाधारणपणे किती टप्पे मानले जातात?
Chapter 14: कथा : साहित्यप्रकार-परिचय
Show answer
Answer: A. तीन : प्रारंभ, मध्य आणि शेवट
घटकांशिवाय प्रारंभ, मध्य आणि शेवट असे कथेचे तीन टप्पे सर्वसाधारणपणे मानले जातात.पाठानुसार मराठीत सर्वांत जास्त वाचला जाणारा साहित्यप्रकार कोणता?
Chapter 14: कथा : साहित्यप्रकार-परिचय
Show answer
Answer: D. कथा
मनोरंजकतेमुळे ‘कथा’ हा मराठीत सर्वांत जास्त वाचला जाणारा साहित्यप्रकार आहे; दिवाळी अंकांत तिला मानाचे पान असते.‘कथा एककेंद्री असते’ याचा पाठानुसार अर्थ काय?
Chapter 14: कथा : साहित्यप्रकार-परिचय
Show answer
Answer: B. कथेतील प्रसंग, पात्रे व वातावरण मर्यादित असल्याने ती लहान (लघू) असते
कथा कादंबरी वा नाटकाप्रमाणे बहुकेंद्री नसते; तिचे प्रसंग, पात्रे, वातावरण मर्यादित असल्याने ती स्फुट (छोटी) असते.सर्वसाधारणपणे कथा कोणत्या काळात लिहिली जाते?
Chapter 14: कथा : साहित्यप्रकार-परिचय
Show answer
Answer: A. भूतकाळ
कथेत घडून गेलेल्या घटनांचे निवेदन असते, म्हणून भूतकालीन निवेदनशैली वापरली जाते.कथेचे अभिवाचन एकाच वेळी अनेकांनी केल्यास कोणता फायदा होतो, असे पाठात सांगितले आहे?
Chapter 14: कथा : साहित्यप्रकार-परिचय
Show answer
Answer: C. आवाजाचा एकसुरीपणा टळतो
अनेकांनी अभिवाचन केल्यास आवाजाचा एकसुरीपणा टळतो आणि संवादातील विविधतेचा आनंद मिळतो.
All questions are written by PadhaiNotes in our own words from this chapter of the official Maharashtra State Board Balbharati textbook.